اردکان فارس یا سپیدان؟

همان طور که میدانید نام شهرستان سپیدان، قبلا اردکان بوده و از سال 1351 به سپیدان تغییر پیدا کرد. اما نام مرکز شهرستان همچنان اردکان بوده و هست. در سال های پیش  بر روی تابلوهایی که کیلومتر شمار جاده ها هستند، به غلط نام سپیدان به جای اردکان ذکر می شد. اما از سال پیش به همت شهردار جدید اردکان، همه ی تابلو های کیلومتر شمار عوض شد و نام صحیح اردکان دوباره بر آنها جاری شد.

در این رابطه به نوشته ای از مرحوم ایرج افشار، ایران شناس بزرگ قرن ما، در کتاب «گلگشت وطن» برخوردم که لازم دیدم آن را نقل کنم:

» کمهر را گذراندیم و به اردکان فارس رسیدیم. آن جا که امروز به ناروا «سپیدان» نامیده شده است. اردکان چه عیب داشت که باید اسمش را عوض کرد. این چه کاری است که با تاریخ می کنیم. مگر میمند متعدد نیست. آیا مجازیم  به تمایل این و آن نام ها را عوض کنیم به عنوان اینکه نامی با نامی دیگر مشتبه نشود.

اگر به کتاب و تاریخ و سند معتقد باشیم نباید دست به ترکیب نامهای تاریخی و جغرافیای زد. در این شصت هفتاد سال نام هایی را که تغییر داده اند کاری بوده است ناروا و نادرست.»

Advertisements

سخنرانی امام خمینی در میان مردم اردکان فارس

صحیفه نور – جلد هفتم – چهارم تیرماه 1358

صفحه 1

صفحه 1

صفحه 2

صفحه 2

صفحه 3

صفحه 3

صفحه 4

صفحه 4

قله رنج بخش سه – صعود از روستای انگره

همان طور که در پست های قبلی گفته شد، یکی از مسیرهای صعود به قله رنج از روستای انگره است. برای رسیدن به روستای انگره باید در جاده شیراز-اردکان، در 15 کیلومتری اردکان وارد فرعی سمت راست و روستای برشنه شد. سپس مسیر را ادامه داده و از یک گردنه عبور کرده و از چشمه ششپیر نیز میگذریم و به گردنه دوم(گردنه یوزگرد) رسیده. بعد از گردنه یوزگرد وارد اولین فرعی سمت چپ شده و از روستای قلعه عبدالله گذاشته و به روستای انگره میرسیم. در نوشته های قبلی در مورد روستای انگره توضیح داده شده. مسیر رسیدن به روستا در گوگل ارث:

مسیر رسیدن به روستای انگره بر روی گوگل ارث

مسیر رسیدن به روستای انگره بر روی گوگل ارث

حال به روستای انگره رسیدیم. از همینجا شروع به پیاده روی کرده. با ماشین میتوان یک ونیم کیلومتر دیگر هم جلو رفت. از روستا خارج شده و در امتداد جاده خاکی حرکت کرده . کم کم به نهر انگره که آبی بسیار سرد دارد می رسیم.

نهر انگره

نهر انگره

پس از دو کیلومتر پیاده روی به سرچشمه بزرگ انگره می رسیم. هم اکنون سرچشمه انگره  مورد حمله بولدوزرها قرار گرفته و حسابی خاکبرداری کرده اند. نمیدانم دلیلش چیست. آب کافی را برداشته و مسیر خود را به سمت غرب در امتداد دره ای که آشکار است امتداد می دهیم. در بهار این دره بسیار زیباست. گیاه های خودروی جاشیر با ارتفاع بلندی مسیر را پوشانده که واقعا شاداب کننده است. یک ماه پیش که رفته بودم رنج، متاسفانه شاهد این بودم که جاده ماشین رو  بعد از سرچشمه انگره ، باز هم ادامه داده شده و حدود دو کیلومتر در دره انگره جاده سازی کرده اند. و لابد برای عشایر. برای خراب کردن طبیعت.

دره انگره

دره انگره

دره را که شیب ملایمی دارد امتداد داده تا به ارتفاع 3100 متری رسیده. در مسیرمان یک جوی آب سیمانی هم بود که خشک بود. شاید در سال های پر آبی، اینجا آبی جریان داشته باشد. سپس در اینجا از روی یک یال  به سمت گردنه رنج حرکت می کنیم. شیب تندتر میشود. پس از یک ساعت پا بر روی گردنه ما بین دو قله رنج می گذاریم. حال همه کوه های اطراف را می بینیم. از سد درودزن تا پازن پیر. اگر هوا بدون غبار باشد میتوان قله بل اقلید را هم دید. روی یال رنج که ارتفاعش 3500 متر است، گل های زرد و بنفش کوچک و بسیار زیبایی در لای سنگ ها به چشم میخورد که سمبل کوه رنج است.

قله رنج و آدم ها

قله رنج و آدم ها

گل های بنفش، نماد کوه رنج

گل های بنفش، نماد کوه رنج

در امتداد یال حرکت کرده و بزودی به ستیغ نوک تیز 3708 متری رنج می رسیم.

تارک رنج و برم فیروز

تارک رنج و برم فیروز

در مجموع از روستای انگره تا قله ، حدود 10 کیلومتر هست که 4 ساعت طول میکشد. مسیر صعود در گوگل ارث (با جی پی اس) را در تصویر زیر میتوانید ببینید:( برای وضوح بیشتر تصویر آن را در سایز اصلی ببینید). برای دریافت مسیر ثبت شده توسط جی پی اس مربوط به این مسیر ، می توانید با این ایمیل  تماس بگیرید:  kuheronj@gmail.com

مسیر صعود به قله رنج از روستای انگره بر روی گوگل ارث

مسیر صعود به قله رنج از روستای انگره بر روی گوگل ارث

پیوند های مرتبط با این پست:

قله رنج  بخش یک – Roanj Peak

قله رنج بخش دو – صعود از مسیر سه چاه و جانپناه

روستای انگره

 

در طبیعت:

– آشغال نریزید.

– بی جهت آتش روشن نکنید. برای درست کردن یه چایی آتیشی و لذت بردن از آن، یک آتش کوچک کافی است. لازم نیست هر چه چوب و هیزم را پیدا کردید، آتش بزنید.

– به عقاید مردم روستا احترام بگذارید. شما به محل زندگی آنها وارد شده اید، پس باید تابع قوانین آنها باشید.

قله رنج بلندتر است یا قله برم فیروز؟

سال ها معروف بوده که ارتفاع قله رنج 3960 متر می باشد و یا اینکه بلندترین قله فارس، قله رنج است . بعضی جاها نیز ارتفاع را 3850 ذکر کرده اند. واگر اینها را  هم نادیده بگیریم،  تقریبا شکی نیست که قله رنج بلندترین ارتفاع منطقه سپیدان است. اما اکنون به لطف جی پی اس مشخص شده که ارتفاع رنج حدود 3708 متر است. چند ماه پیش با جی پی اس به قله برم فیروز(ریز بلند) رفتم، و همان طور که بر روی گوگل ارث مشخص بود، ارتفاع قله برم فیروز(ریز بلند) حدود 3720 مترمی باشد (اندازه گیری شده با دستگاه Vista HCX).  با این حساب، بلندترین قله سپیدان قله برم فیروز است نه قله رنج، هر چند که اختلاف ارتفاع کمی وجود دارد. در هر صورت، چه رنج بلند تر باشد و چه برم فیروز، ما را با رنج قرابتی دگر است. آن زیبایی مسحور کننده رنج کجا، کوه برم فیروز کجا. در نوشته بعدی در مورد نحوه رفتن به دریاچه برم فیروز وقله های اطراف  آن توضیح داده می شود.

 

رنج از قله برم فیروز

نمایی از قله رنج از روی قله برم فیروز

 

روستای انگره Angare village

روستای انگره از از دهستان شش پیر ، بخش همایجان، شهرستان سپیدان می باشد. طبق سرشماری 1385، جمعیت روستای انگره 86 نفر بوده که متشکل از 19 خانوار است.  برای رسیدن به این روستا باید در جاده شیراز-اردکان ، در 15 کیلومتری اردکان، وارد فرعی سمت راست جاده شد که به روستای برشنه میرسد و سپس جاده را ادامه داده و بعد از عبور از یک گردنه به برم ششپیر می رسیم، و باز هم جاده را ادامه می دهیم تا از گردنه یوزگرد عبور کرده. بعد از گردنه باید وارد فرعی سمت چپ شده. بعد از گذراندن روستای قلعه عبدالله به روستای انگره می رسیم. این روستا در پای کوه رنج قرار دارد. وارد روستا میشویم. روستای سرسبز همراه با نهر آبی سرد که از کوه رنج سرچشمه می گیرد. نهر آب از سراب انگره سر چشمه می گیرد که  سرچشمه آن حدود 3 کیلومتر بعد از روستا است. هر چند اطراف این نهر درختی نیست، ولی باز هم در روزهای تعطیل شاهد مسافرانی هستیم که کنار آب بساط خود را پهن کرده اند.علاوه بر این غاری به غار انگره مینو در همین دره قرار دارد که کاملا فنی هست. یکی از مسیرهای صعود به قله رنج از این روستا می باشد که در پستی جداگانه توضیح داده خواهد شد.

انگره

انگره

نهر انگره

نهر انگره

غار ماهی های کور – Blind Fish Cave

منطقه بین دورود و اندیمشک( جنوب لرستان و شمال خوزستان) یکی از مناطق بکر این مملکت خراب شده هست که به علت کوهستانی بودن هنوز راه آسفالت ندارد و راه ارتباطی روستاهای آن منطقه راه آهنی است که رضا شاه 70 سال پیش در این منطقه کشیده. این ناحیه جاذبه های متعددی دارد که بعضی از آنها بسیار معروف هستند، نظیر: آبشار بیشه، آبشار شوی، دریاچه گهر، آبشار نوژیان و … . و اما غار ماهی های کور.  از اندیمشک که با قطار به سمت دورود حرکت کنیم بعد از گذراندن ایستگاه های دوکوهه، گل محک، شهبازی، تله زنگ و تنگ پنج به ایستگاه تنگ هفت می رسیم که روستای کوچکی است. در این ایستگاه فقط قطار محلی دورود-اندیمشک و قطار عادی اهواز-تهران توقف دارند. این روستا یک مغازه سوپری کوچک هم دارد. هم اکنون در روستای تنگ پنج ، بساط سد سازی بر روی رودخانه بختیاری گسترده است و همه این مناطق در حال جنب و جوش هستند. کارگاهی هم در نزدیکی روستا برقرار بود که در حال عملیات جاده سازی برای سد بختیاری بودند( 1388). مسیر جاده در حال ساخت اینگونه است: خرم آباد-چمشک-امامزاده سید علی-سیرم-لون-تنگ هفت-تنگ پنج. و آیا بعد از ساخت این جاده اثری از طبیعت زیبای این منطقه باقی خواهد ماند؟؟

اما نحوه رفتن: باید در ایستگاه تنگ هفت از قطار پیاده شویم و بعد در امتداد  رودخانه سزار (sezar)همراه با ریل راه آهن پیش برویم تا پس از یک ساعت و نیم  به پل سیرم (sirom) میرسیم. این پل بر روی رودخانه سیرم قرار گرفته و پل با عظمتی است که همچون دیگر پل های زمان رضا شاه فقط از سنگ و سیمان، بدون هیچ آرموتوری ساخته شده. اینجا در واقع محل تلاقی رودخانه سیرم (که رود کوچکی است) با رودخانه عظیم سزار است. از اینجا وارد راه مالرویی میشویم که تقریبا در امتداد رودخانه سیرم قرار گرفته.

پل سیرم و رود سزار

پل سیرم و رود سزار

پس از یک ساعت به  موردهای سبز می رسیم که نشان دهنده روستای لون (lavan) هستند. روستای لون تنها از یک خانوار تشکیل شده. قبلا روستای بزرگتری در این نزدیکی بوده که متروک شده. بیشتر جمعیت اینجا عشایری است. کمی پس از روستای لون در جوار قبرستان روستای لون ، اتاقکی است مشهور به امامزاده رضا و درکنار آن چشمه های پر آب و باغات انار و میوه های دیگر.

قبرستان و امامزاده ی روستای لون

قبرستان و امامزاده ی روستای لون

در تنگ هفت به ما گفتند که تا لون و غارماهی های کور امن هست و از آنجا به بعد، بهتر است که نروید. از چشمه ها تا غار ماهی های کور که در دامنه کوه واقع شده راهی نیست. حدود نیم ساعت. در نزدیکی این غار هم تابلویی فلزی نصب شده که بر روی آن نوشته شده اثر ملی طبیعی. در واقع ما فقط میتوانیم دهانه این غار را ببینیم. این غاری زیرزمینی که به یک منبع آب اتصال دارد و فقط با  وسایل غواصی میتوان به درون آن رفت . اما این غار به این علت مشهور شده که درون نوعی ماهی زیست که میکند که کور است و بدنی تقریبا شفاف دارد. اگر چندی کنار دهانه غار بنشینی شاید بتوانی یکی را بگیری. ولی لطفا آزادش کنید، چرا که این ماهی در معرض انقراض است.

غار ماهی های کور

غار ماهی های کور

کلا این منطقه طبیعت بسیار زیبایی دارد که واقعا دیدنی است، مخصوصا در فصل بهار. پایین امامزاده پرتگاهی است که در پایین آن رود سیرم جریان دارد. در اطراف غار هم آبشارکهای زیبا و موردهای سرسبز قرار دارد.

در طبیعت:

– آشغال نریزید.

– بی جهت آتش روشن نکنید. برای درست کردن یه چایی آتیشی و لذت بردن از آن، یک آتش کوچک کافی است. لازم نیست هر چه چوب و هیزم را پیدا کردید، آتش بزنید.

– به عقاید مردم روستا احترام بگذارید. شما به محل زندگی آنها وارد شده اید، پس باید تابع قوانین آنها باشید.

کوه رنج و جنگل

تا درخت دوستی بر کی دهد      حالیا رفتیم و تخمی کاشتیم

گویند در روزگاری نه چندان دور (حدود شصت سال پیش)، دشت سعلکی و دامنه کوه رنج جنگلی انبوه بوده. و این در حالی است که در اثر هیزم شکنی های بی رویه و بعد هم لطف گوسفند های عشایر که هر نهال نو رسیده ای را نابود می کنند، اکنون در دشت سعلکی حتی یک درخت هم دیده نمی شود و در دامنه کوه رنج تنها تعداد بسیار اندکی درخت وول به چشم می خورد.

امروز به کوه رنج رفتم و تعدادی تخم بادام در گردنه کوه رنج زیر خاک کردم. در واقع امتحان کردم تا ببینیم چه پیش آید. احتمال اینکه در این ارتفاع (3500 متری) درخت بادام رشد کند، کم است. این نوع بادام ، بادام دیم است که در زبان محلی «بادام بج» نامیده می شود. در ارتفاع پایین تر هم میشود بادام کاشت و احتمال رشد هم خیلی زیاد است ولی در ارتفاع پایین تر، بزها و گوسفندهای عشایر امانی به هیچ گیاهی نمی دهند. باید صبر کرد تا خرداد سال آینده، تا نتیجه را دید.